Dąb Bartek – pomnik przyrody w Zagnańsku w Górach Świętokrzyskich. Dojazd, parkingi, zwiedzanie
Dąb Bartek to jeden z najstarszych dębów w Polsce, który jest bardzo ciekawą i chętnie odwiedzaną atrakcją turystyczną w województwie świętokrzyskim. Jest to drzewo z gatunku dębów szypułkowych, które zostało uznane za pomnik przyrody ożywionej. Dąb ten nazywany jest również Królem Puszczy Świętokrzyskiej. Dąb Bartek rośnie kilkanaście kilometrów na północ od Kielc w miejscowości Zagnańsk. Drzewo to jest najpotężniejszym przedstawicielem swojego gatunku, posiada długoletnią historię, a nawet doczekało się kilku legend na swój temat. Wiek Dębu Bartek nie jest do końca znany, jednak przypuszcza się że ma on około 700 lat. Jest to atrakcja, którą koniecznie trzeba zobaczyć będąc w okolicy Kielc. Możecie być pewni, że będzie ona świetnym dopełnieniem do wycieczek po świętokrzyskich szlakach. W tym wpisie znajdziecie informacje jak dojechać do Dębu Bartek, gdzie szukać parkingów, jakie są ceny biletów wstępu i co czeka na was na miejscu. Zapraszamy!
Dąb Bartek – dojazd i parkingi
Dąb Bartek rośnie kilkanaście kilometrów na północ od Kielc w miejscowości Zagnańsk w województwie świętokrzyskim. Drzewo to znajduje się na terenie leśnictwa Bartków i nadleśnictwa Zagnańsk. Aby dotrzeć na miejsce należy ruszyć drogą ekspresową S7 z Kielc w stronę wsi Kajetanowo, a następnie podążać drogą 750 w stronę Zagnańska. Do Dębu Bartek można również dojechać bezpośrednio z Kielc ul. Zagnańską. Jeżeli nie możecie akurat skorzystać z auta to do Zagnańska możecie dotrzeć z pomocą kieleckiej komunikacji miejskiej ZTM. Z Kielc do Zagnańska kursują autobusy linii 7 oraz 32 – rozkład jazdy tych autobusów z łatwością znajdziecie w Internecie. Poniżej zamieściliśmy mapkę z zaznaczoną lokalizacją Dębu Bartek w Zagnańsku.
Jeżeli na wycieczkę wybieracie się własnym autem i szukacie dogodnego parkingu to mamy dla was dobre wieści. Przy wejściu na teren, gdzie rośnie Dąb Bartek gmina Zagnańsk wybudowała ogromny parking samochodowy, który z łatwością pomieści kilkadziesiąt aut. Parkowanie w tym miejscu nie wymaga uiszczania żadnych opłat. Jeżeli chodzi o bilety wstępu na zwiedzanie Dębu Bartek to również mamy świetną wiadomość – wstęp do ogrodu, gdzie znajduje się „Bartek” też jest darmowy!
Dąb Bartek – legendy
Dąb Bartek, jak to bywa z tak starymi pomnikami przyrody doczekał się wielu legend na swój temat. Jedna z nich opowiada historię narodzin dębu – po przyjęciu chrztu przez plemiona Polan, z nieba przybył Anioł Stróż Narodu Polskiego, który zapewnił księcia Mieszka I o boskiej opiece i podarował mu mały owoc dębu – czyli żołędzia. Miało z niego wyrosnąć potężne drzewo, które stanie się symbolem Państwa Polan. Mieszko I od razu posadził owoc, z którego wyrósł później Dąb Bartek. Mówi się że tak długo, jak będzie żył Dąb Bartek, tak długo będzie istniał naród polski. Inna legenda mówi, że pod tym dębem wypoczywał król Bolesław Krzywousty, a król Kazimierz Wielki rozsądzał sprawy chłopów. Odpoczywał pod nim również król Władysław Jagiełło.
Najbardziej znana legenda opowiada o wizycie króla Jana III Sobieskiego, który wracając do Polski po zwycięstwie nad Turkami pod Wiedniem zatrzymał się w Górach Świętokrzyskich, gdzie czekała na niego żona Marysieńka. Król Sobieski odpoczywał pod Bartkiem i dla uczczenia zwycięstwa polecił schować w jego dziupli turecką szablę, rusznicę i gąsiorek przedniego miodu. Z czasem dziupla ta zarosła, a skarby te do dnia dzisiejszego ukrywają się we wnętrzu drzewa.
Ścieżka edukacyjno przyrodnicza – Dąb Bartek
Wejście na teren, gdzie rośnie Dąb Bartek znajduje się przy ul. Turystycznej, jakieś 100 metrów od parkingu. Samo drzewo otoczone jest drewnianym płotem, a cały teren jest monitorowany aby uchronić dąb przed uszkodzeniem. Na terenie ogrodu poprowadzono ścieżkę edukacyjno-przyrodniczą, która pozwoli wam zapoznać się z wieloma ciekawymi informacjami na temat drzewa. Dowiecie się na przykład jak wysoki jest Dąb Bartek, jak określono jego wiek czy jacy są jego żyjący potomkowie. Na tablicach umieszczono również skróconą historię drzewa. Tuż obok ogrodu, gdzie rośnie Dąb Bartek przechodzi zielony szlak turystyczny z Bliżyna do Zagnańska.
Ogród, w którym rośnie Dąb Bartek nie jest duży więc zwiedzanie nie zajmie wam dużo czasu. Oprócz wiaty turystycznej i tablic ścieżki edukacyjnej znajdziecie tu kilka ławeczek, ciekawe płaskorzeźby oraz piękną kapliczkę z ręcznie rzeźbioną w drewnianej bali figurką świętego i jelenia. Czasem możecie natknąć się tutaj na nowożeńców, gdyż lokalną tradycją jest odwiedzanie kapliczki przy Dębie Bartek i wznoszenie toastu za długie i szczęśliwe życie w nowym związku.
Dąb Bartek można podziwiać z pewnej odległości, stojąc za drewnianym ogrodzeniem. Ścieżka edukacyjno-przyrodnicza została tak poprowadzona, że możliwe jest obejście całego drzewa dookoła. Początkowo dąb ten miał czternaście konarów głównych i szesnaście konarów bocznych. W 1904 roku ucierpiał on w wyniku pożaru pobliskich zabudowań. W 1920 roku zacementowano pień drzewa, potem plombę tę usunięto i zastąpiono ją żywicą. Całość przykryto płatami kory, aby zamaskować uszkodzenie.
Najpoważniejsze uszkodzenia Dąb Bartek przeżył w 1991 roku, gdy podczas burzy na skutek uderzenia pioruna uległo uszkodzeniu część pnia oraz jeden z konarów. Aby ratować drzewo przed dalszym zniszczeniem zamontowano piorunochron oraz dodano podpory, które podtrzymują konary drzewa do dnia dzisiejszego. Nie uchroniły one jednak dębu przed silnymi wiatrami, przez które drzewo ponownie ucierpiało w 2021 roku.
Największym problemem, z którym obecnie zmaga się Dąb Bartek jest próchnienie pnia. W niektórych miejscach grubość zdrowej tkanki nie przekracza 5 cm, przez co całe drzewo zaczęło niebezpiecznie przechylać się pod ciężarem własnych konarów. Obecnie wdrażane są plany ratowania tego wspaniałego pomnika przyrody, aby kolejne pokolenia Polaków miały okazję go jeszcze zobaczyć. Jeśli i wy chcielibyście zobaczyć Dąb Bartek na własne oczy to nie zwlekajcie i ruszajcie w Góry Świętokrzyskie.
Jeżeli sam Dąb Bartek to dla was za mało, to w okolicy znajdują się inne atrakcje turystyczne, które urozmaicą wam dzień. W miejscowości Samsonów znajdziecie liczne zabytki techniki. Na wschód od „Bartka”, w odległości 5 kilometrów leży Góra Chełmowa z zabytkowym kościołem, ciekawym kamieniołomem oraz rezerwatem modrzewia. Tutaj zakończymy nasze wspólne zwiedzanie „Bartka”. Zachęcamy was do wybrania się na tą wycieczkę i zobaczenie Dębu Bartek na własne oczy. Zapraszamy was również do odwiedzenia innych naszych wpisów na temat atrakcji w Górach Świętokrzyskich.
Zapraszamy was również na nasz kanał YouTube, gdzie możecie obejrzeć relacje z naszych wypraw. Znajdziecie tam wiele ciekawych propozycji wycieczek w polskie góry.
Zostań Mecenasem Gorskim-szlakiem.pl i wesprzyj nas na Patronite!
Chcesz być na bieżąco z naszymi artykułami? Zapraszamy Cię do zasubskrybowania, polubienia naszej witryny na Facebooku oraz obserwowania naszego profilu na Instagramie! Jesteśmy również dostępni na Twitterze, Youtube, TikToku oraz Pinterest.
Super!
Cieszymy się że wpis się podoba 🙂