Atrakcje Polanicy-Zdroju: co zobaczyć w sercu Kotliny Kłodzkiej

Polanica-Zdrój z pozoru wygląda jak grzeczne uzdrowisko z pocztówki: park, pijalnia, spacerowicze z kubkami wody mineralnej. Pod tą spokojną powierzchnią kryje się jednak sporo historii i kilka rzeczy, które zaskakują nawet stałych kuracjuszy. Jeśli szukasz atrakcji Polanicy-Zdroju na weekend, dostaniesz tu leczniczą wodę prosto ze źródła, największe szachy w Polsce i szlaki w Górach Stołowych w zasięgu kilkunastu minut.

Miasto leży w dolinie Bystrzycy Dusznickiej, wciśnięte między Góry Stołowe a Bystrzyckie, na łagodnych, nasłonecznionych zboczach osłoniętych od wiatru lasami. To kierunek na wolne tempo za dnia i aktywność, kiedy masz na nią ochotę. Po całym dniu na szlaku najlepiej docenisz nocleg z własną strefą relaksu, dlatego praktycznym wyborem jest hotel z basenem w Polanicy-Zdroju, z którego blisko masz zarówno do Parku Zdrojowego, jak i do zjazdu w stronę gór.

Skąd wzięła się nazwa i dawne Bad Altheide

Nazwa miasta odsyła do śródleśnej polany, na której w XIV wieku prawdopodobnie pracowali kołodzieje i rymarze. Kupcy ciągnący handlowym szlakiem z Czech na Śląsk naprawiali tu wozy i uprzęże, zanim ruszyli na trudną przeprawę przez pobliską Piekielną Dolinę. Pierwsza wzmianka o osadzie pochodzi z 1347 roku, a do 1945 roku miejscowość nosiła niemiecką nazwę Bad Altheide. Co ciekawe, po wojnie przez kilkanaście miesięcy nazywała się Puszczyków-Zdrój i dopiero w 1946 roku otrzymała dzisiejszą nazwę.

Park Zdrojowy: fontanna na 726 dysz i woda prosto ze źródła

Sercem miasta jest dziewiętnastowieczny Park Zdrojowy z enklawą różaneczników i kwiatowymi dywanami. Jego najbardziej rozpoznawalnym punktem jest kolorowa fontanna naprzeciwko sanatorium Wielka Pieniawa. Woda tryska tu z 726 dysz na wysokość 12 metrów, a od maja do października, po zmroku w weekendy i święta, odbywają się pokazy łączące wodę, światło i muzykę.

Tuż obok stoi zabytkowa Pijalnia Wód Mineralnych z początku XX wieku. Możesz w niej spróbować wody ze źródła Wielka Pieniawa, które bije z głębokości około 34 metrów. To woda lecznicza, a Polanica od pokoleń specjalizuje się w leczeniu schorzeń kardiologicznych i gastrologicznych. Jeśli kojarzysz markę Staropolanka ze sklepowych półek w całej Polsce, to właśnie stąd pochodzi: w mieście rozlewane są trzy rodzaje wód, Wielka Pieniawa, Staropolanka i Staropolanka 2000. Warto wiedzieć, że w pijalni woda jest płatna, a jednorazowo nabierzesz pół litra.

Jeszcze jedna mało znana ciekawostka: to właśnie w Polanicy w 1951 roku otwarto pierwszy w Polsce oddział chirurgii plastycznej. Uzdrowiskowe korzenie miasta sięgają więc znacznie głębiej niż sam spacer z kubkiem wody.

Niedźwiedź, który wyznacza koniec lodowca

W Parku Leśnym natkniesz się na rzeźbę niedźwiedzia polarnego, który stoi tu od 1910 roku. Miejscowi nazywają go pieszczotliwie Polarka i wiążą z nim niejedną legendę. Najciekawsze jest jednak to, że według ustaleń glacjologów punkt ten wyznacza najdalej wysunięty zasięg lądolodu skandynawskiego na Ziemi Kłodzkiej. Niepozorny pomnik okazuje się więc znacznikiem prawdziwej granicy epoki lodowcowej.

Największe szachy w Polsce i słynny turniej

Polanica ma swój Park Szachowy, założony w 1911 roku. Jego nazwa nie jest przypadkowa: stoi tu plenerowa szachownica o powierzchni około 100 metrów kwadratowych, a figury sięgają 1,4 metra wysokości, co czyni z niej jeden z największych zestawów szachowych w kraju. Możesz rozegrać na niej partię w słoneczne popołudnie.

To nie koniec szachowych tradycji. Od 1963 roku miasto organizuje Międzynarodowy Turniej Szachowy imienia Akiby Rubinsteina, upamiętniający wybitnego polskiego arcymistrza. Przez dekady przyciągał on do tego niewielkiego uzdrowiska czołowych zawodników z całego świata.

Deptak, gofry i retro kolejka

Życie towarzyskie Polanicy toczy się na deptaku, który ciągnie się wzdłuż Bystrzycy Dusznickiej. Na odcinku około 500 metrów znajdziesz ponad 20 restauracji i kawiarni, a wieczorem oryginalne lampy dają mu klimat, którego nie podrobią nowe kurorty. Lokalną instytucją są polanickie gofry, po które w sezonie ustawiają się kolejki.

Jeśli chcesz zwiedzić miasto bez wysiłku, wsiądź w Polanica Express, retro kolejkę stylizowaną na dziewiętnastowieczny parowóz z dwoma wagonikami. Warto też zajrzeć do Manufaktury Szkła Barbara, gdzie na żywo zobaczysz pracę hutnika i wydmuchiwanie szkła, bo Polanica była kiedyś znana właśnie ze szklarstwa. Po kulturę sięgnij do Teatru Zdrojowego z 1925 roku, którego patronką jest Mieczysława Ćwiklińska, aktorka i śpiewaczka niegdyś bywająca w uzdrowisku.

W góry: Szczeliniec i Błędne Skały o rzut beretem

Polanica to także idealna baza dla miłośników gór, bo do najważniejszych punktów Parku Narodowego Gór Stołowych dojedziesz w kilkanaście minut. Szczeliniec Wielki wznosi się na 919 metrów i jest najwyższym szczytem pasma. Na górę prowadzi 665 kamiennych schodów, a w nagrodę dostajesz panoramę całej Kotliny Kłodzkiej i skalny labirynt na szczycie. Drugą obowiązkową atrakcją są Błędne Skały, czyli plątanina korytarzy między ogromnymi blokami piaskowca, miejscami tak wąskich, że trzeba się przez nie przeciskać. Dla spokojniejszej wędrówki zostają Skalne Grzyby ukryte w lesie.

Pamiętaj, że w sezonie na wejście na Szczeliniec i Błędne Skały obowiązują limity osób, więc bilety najlepiej kupić wcześniej przez stronę Parku Narodowego Gór Stołowych. Latem rodziny chętnie korzystają z toru saneczkowego Góralka, gdzie na ponad 450 metrach zjazdu rozpędzisz się nawet do 40 km na godzinę. Zimą Polanica zamienia się w bazę dla narciarzy, bo do ośrodka w Zieleńcu dojedziesz w około 25 minut.

Gdzie się zatrzymać

Przy planowaniu warto wybrać obiekt, w którym po górach zregenerujesz siły bez wsiadania do auta. Taką bazą jest Hotel Alpejski przy ulicy Zdrojowej, tuż przy drodze do Parku Zdrojowego. Drewniane balkony i spadziste dachy zdradzają jego górski charakter, ale najważniejsze dzieje się w środku: po dniu na szlaku rozluźnisz nogi w basenie i saunach, a formę utrzymasz na sali fitness. Wieczorem usiądziesz w klimatyzowanej restauracji hotelu nad kuchnią alpejską i polską, a najmłodsi dostaną własny plac zabaw. Rano masz stąd blisko zarówno do uzdrowiskowego deptaka, jak i do zjazdu w stronę Gór Stołowych.

Najczęściej zadawane pytania

Jakie atrakcje Polanicy-Zdroju warto zobaczyć w jeden dzień?

W jeden dzień zdążysz przejść Park Zdrojowy z kolorową fontanną i Pijalnią Wód Mineralnych, zajrzeć do Parku Szachowego z wielką szachownicą, znaleźć rzeźbę niedźwiedzia Polarki i pospacerować deptakiem nad Bystrzycą Dusznicką.

Czym słynie woda z Polanicy-Zdroju?

Polanica rozlewa trzy rodzaje wód: Wielka Pieniawa, Staropolanka i Staropolanka 2000. Wody te wspierają leczenie schorzeń kardiologicznych i gastrologicznych, a Staropolanka jest dostępna w sklepach w całej Polsce.

Skąd wziął się słynny niedźwiedź w parku?

Rzeźba niedźwiedzia polarnego stoi w Polanicy od 1910 roku. Według glacjologów wyznacza najdalej wysunięty zasięg lądolodu skandynawskiego na Ziemi Kłodzkiej, a wśród mieszkańców funkcjonuje pod nazwą Polarka.

Jak daleko z Polanicy do Gór Stołowych i Zieleńca?

Do najważniejszych punktów Parku Narodowego Gór Stołowych, jak Szczeliniec i Błędne Skały, dojedziesz w kilkanaście minut. Do ośrodka narciarskiego w Zieleńcu jedziesz około 25 minut.